Sowa dorównująca wielkością orłom (orlikom), o masywnej sylwetce, w której
bardzo wyraźna jest głowa z dużymi pomarańczowymi oczami, dodatkową cha
rakterystyczną cechą są wyraźne kępki piór na głowie – „uszy”.
Występuje w całej Azji (od koła podbiegunowego po Himalaje) i w Europie prócz
Wysp Brytyjskich oraz południa Francji i Turcji.
W Polsce zasiedla rozległe lasy, masywy górskie i mokradła, najliczniejszy na
północnym wschodzie, na Polesiu i południu, w centrum kraju występuje spora
dycznie.
Gnieździ się w niedostępnych lasach olsowych, na urwiskach skalnych, w starych ambonach myśliwskich, gniazdach ptaków drapieżnych i nieczynnych kamieniołomach.
Niepokojony porzuca lęgi, i to na każdym etapie, a płoszenie ptaków przez ludzi
przyczynia się aż do 1/3 wszystkich strat lęgów.
Aktywny o zmierzchu i nocą.
Poluje na ssaki, ptaki, płazy i gady; choć jest oportunistą pokarmowym, widać
u niego specjalizację osobniczą – są osobniki, które polują głównie na ptactwo
wodne (łyski, kaczki, mewy)
Niektóre osobniki nauczyły się polować na jeże; zdarza się, że puchacze mogą
polować na młode bobry, koty i ptaki drapieżne - jastrzębie, mimo to większość
ich pokarmu to drobne gryzonie i ssaki owadożerne.
Objęty ochroną strefową – największe zagrożenie dla tej sowy to wzrastająca
penetracja kompleksów leśnych przez ludzi – to, obok prac leśnych, jest powodem straty największej liczby lęgów.